• Niedziela, 16 czerwca 2019
  • Godz. 1:33
  • Imieniny: Aliny, Anety, Benona, Julity, Justyny
  • Czytających: 4796
  • Zalogowanych: 7
  • Niezalogowany | Zaloguj | Rejestracja

Do Siego Roku!

Wiadomości: Jelenia Góra
Sobota, 31 grudnia 2005, 0:00
Aktualizacja: Wtorek, 7 marca 2006, 9:35
Autor: agata
Fot. Damian Milko
Popularnym zwrotem, którym często opatrujemy noworoczne kartki z życzeniami szczęścia, miłości, pomyślności w Nowym Roku jest sformułowanie: Do Siego Roku. Rzadko kto jednak wie, co ów zwrot oznacza i skąd się wziął.

Pierwszy raz użył go Juliusz Słowacki w 1839 roku - zwrot ten pojawia się w Balladynie w znaczeniu „tego roku”
„Pierwsi buntownicy już zgromadzeni pod maćkową gruszę; a ta się cieszy, że do siego roku dwa razy będzie nosiła owoce”.
Wyrażenie zostało utworzone przez poetę z potrzeby zachowania rytmu wiersza, zamiast tego roku, który był za krótki o jedną sylabę na do siego roku. Po wystawieniu „Balladyny” w Krakowie filolodzy zainteresowali się tym niezwykłym sformułowaniem, próbując wyjaśnić, skąd właściwie pochodzi ten zwrot.

Przypuszczano, że może znał je z formułki życzeń noworocznych wzmiankowanej przez Lindego: Dziś w wigilią bożego narodzenia winszujemy sobie siego roku.
Formułka do siego roku (lub częściej pisanego - dosiego) ma po staropolsku oznaczać szczęśliwego. Ponoć w Krakowie żyła kiedyś przekupka Dorota - zdrobniale nazywana Dosią, która cieszyła się wyjątkowo dobrym zdrowiem i długowiecznością, dlatego to życzenie może oznaczać doczekania się w zdrowiu sędziwych lat, czyli wieku do siego.

Zwrot ten może oznaczać także życzenie tego właśnie roku - szczęśliwego i dostatniego. I takiego, Dosiego Roku, życzymy wszystkim czytelnikom Jelonki.

Ogłoszenia

Czytaj również

Komentarze (3) Dodaj komentarz

~Językoznawca 31-12-2005 14:01
Gwoli ścisłości forma "siego" jest archaizmem, w dawnej polszczyźnie istniał zaimek wskazujący w formach dla trzech rodzajów: si, sia, sie, znaczący tyle, co współczesne zaimki ten, ta, to, ów, owa, owo. Można spotkać go jeszcze w wyrażeniu ni to, ni sio, tamten siamten. Ten archaizm w postaci dopełniacza zaimka "siego" uchował się właśnie w noworocznych życzeniach i znaczy tyle, co "do tamtego (następnego) roku. We współczesnym języku polskim zauważyć można także stopniowe zanikanie form - ów, owa, owo, które już dziś brzmią nieco archaizująco. To dowód na pewną językową ewolucję, ale i na zachowanie tradycji w wyrażeniach, które przetrwały przez lata mimo zmian językowych. Tak oto wszystkim jelonkowiczom i nie tylko życzę do siego roku!
~ja :) 31-12-2005 18:26
A jak to bedzie w brzemieniu Der Die Das??????????? pozdro >
~Zakochany W Oli F. 1-01-2006 22:50
>A jak to bedzie w brzemieniu Der Die >Das??????????? pozdro >> Język polski wogle w przyszłości ma wpisany zanik współczesna młodzież coraz częściej używa forma skrótowych , oraz anglicyzmów - zresztą do języków słowiańskich coraz częściej przenikają elmenty języków germańskich tu np. wyraz Zupa kiedyś jeszcze w VIIw. mawiało się polewka ,a zupa przenikła z języka niemieckiego. Wielki wpływ na J. Polski wywarły zabory przy czym najwięcej wyrazów pochodzi co ciekawe z języków Germańskich a nie Rosyjskiego .

Dodaj komentarz

Zaloguj
0/1600

Czytaj również

Copyright © 2002-2019 Highlander's Group