To pierwsza taka zmiana od 2011 roku. Przez ponad dekadę wysokość świadczenia pozostawała bez zmian, a w tym czasie koszty usług pogrzebowych znacząco wzrosły.
Dziś kwota 4 000 zł zasiłku pogrzebowego pokrywa zaledwie część wydatków związanych z pochówkiem. Podwyższenie zasiłku do 7 000 zł ma więc przywrócić realną wartość tej formy pomocy państwa (zakłady pogrzebowe już dawno musiały podwyższyć ceny).
Co ważne, świadczenie będzie podlegało waloryzacji, jeśli inflacja w danym roku przekroczy 5%. Wprowadzono też możliwość ubiegania się o zasiłek celowy w szczególnych przypadkach, np. gdy koszty pogrzebu są wyjątkowo wysokie.
Zasiłek pogrzebowy przysługuje członkom rodziny osoby zmarłej, która była ubezpieczona, pobierała emeryturę lub rentę, a także innym osobom lub instytucjom, które faktycznie poniosły koszty pogrzebu. Wniosek (formularz Z-12) należy złożyć w ZUS wraz z aktem zgonu, rachunkami oraz dokumentami potwierdzającymi pokrewieństwo. Od 2026 roku świadczenie będzie można przekazać bezpośrednio na konto zakładu pogrzebowego – jeśli osoba organizująca pogrzeb udzieli odpowiedniego upoważnienia.
Zasiłek otrzyma osoba, która faktycznie pokryła koszty pogrzebu
Dlatego członkom rodziny zmarłego przysługuje pełna kwota zasiłku pogrzebowego – 4 tys. zł. Inaczej sytuacja wygląda, kiedy koszty pogrzebu ponoszą w części lub w całości osoby spoza rodziny lub instytucje.
- O zasiłek pogrzebowy mogą ubiegać się członkowi rodziny a także osoby niespokrewnione czy instytucje, które poniosły koszty pogrzebu i je udokumentują. Wysokość zasiłku dla członków rodziny to 4 tys. zł do końca 2025 r., a od 2026 r. – 7 tys. zł – niezależnie od faktycznych kosztów pogrzebu – mówi Iwona Kowalska-Matis, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku.
Rzeczniczka wyjaśnia, że osobom spoza rodziny świadczenie wypłaca się do wysokości faktycznych wydatków, ale nie więcej niż limit. W sytuacji, gdy za pochówek zapłaci np. dom pomocy społecznej, gmina lub pracodawca albo koszty pogrzebu pokrywa kilka osób lub zasiłek dzieli się proporcjonalnie.
Przykład: 4000 zł to 100%. Na pogrzeb łącznie wydano 10 000 zł. Na przykład jedna osoba spoza rodziny wydała 3 000 zł (to jest 30% z 10 000 zł), a druga 7000 zł (to jest 70% z 10 000 zł). Pierwsza osoba dostanie 1200 zł (30% z 4000 zł), a druga 2800 zł (70% z 4 000 zł).
Zasiłek przysługuje więc temu, kto faktycznie pokrył koszty pogrzebu osoby ubezpieczonej w ZUS (pracownik, emeryt, rencista) lub członka jej rodziny.
Liczba zgonów znacznie przewyższa liczbę narodzin, a populacja Jeleniej Góry stale się kurczy – z 94 tys. mieszkańców w 1998 roku do około 74 tys. obecnie. W ubiegłym roku w mieście urodziło się 942 dzieci, w tym 112 to potomkowie obcokrajowców, głównie z Ukrainy.
Szacuje się, że do 2050 roku liczba mieszkańców Jeleniej Góry spadnie do około 55 tysięcy.
