Na uroczystości byli obecni prezydent Jeleniej Góry Marcin Zawiła, burmistrz Kowar Mirosław Górecki, wójt Mysłakowic Zdzisław Pietrowski, dyrektor Związku Gmin Karkonoskich Witold Szczudłowski, wojewódzki konserwator zabytków Wojciech Kapałczyński, a także właściciele Pałacu Staniszów Agata i Wacław Dzida i właścicielka Pałacu Łomnica Elisabeth von Küster.
Oprócz pałaców i parków krajobrazowych Kotliny Jeleniogórskiej na listę Pomników Historii trafiły również warszawskie Filtry, zespół zamkowo-pałacowy wraz z kościołem parafialnym w Kórniku, XIX-wieczna Osada Fabryczna w Żyrardowie oraz młyn papierni w Dusznikach Zdroju.
Prezydent Polski Bronisław Komorowski w swym przemówieniu podkreślił ważność nadania tytułu Pomników Historii nie tylko typowo polskim zabytkom, ale również o korzeniach pruskich. Zapowiedział także wizytę w pałacach.
- Zabytki Historii są wyznacznikiem naszej tożsamości, ale także i naszej ambicji na przyszłość. One budują dumę, budują także poczucie przynależności nie tylko do kultury polskiej, ale również do kultury europejskiej – powiedział Bronisław Komorowski.
- Do tytułu Pomników Historii zgłosiliśmy wszystkie obiekty, których właściciele współpracują z Fundacja Pałaców i Ogrodów. Ponieważ podstawowym kryterium były XIX-wieczne siedziby szlacheckie z rozbudowanymi parkami, które zresztą się łączą tworząc duży poligon dla myśli romantycznej, wyłączone zostały m.in. takie dawniejsze zabytki jak Zamek Chojnik, czy Wieża Książęca w Siedlęcinie. Jednocześnie poinformowano, że obiekty te są tak ważne dla kultury, że mogą samodzielnie zdobyć miano Pomników Historii – powiedział Krzysztof Korzeń, z Fundacji Doliny Pałaców i Ogrodów obecny na uroczystości.
Totalizator Sportowy uruchomił 1 stycznia zdrapkę Skarby Polski, z której zyski mają być przeznaczone na ochronę Pomników Historii.
- Mamy szczególną satysfakcje, bo te obiekty przez lata były niszczone, jako obce nam kulturowo. Władze nie chciały się przyznać do tego dziedzictwa. Tymczasem pałace w dolinie Jeleniogórskiej są zespołem wyjątkowym w skali Europy. Prywatni właściciele podnoszą je teraz z ruin, nadają im nowe funkcje, udostępniają publiczności. Organizują w nich życie kulturalne, pielęgnują tradycje ważne dla lokalnej społeczności – dodał Krzysztof Korzeń.
Fundacja Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej zamierza starać się o wpisanie zespołu pałaców i ogrodów na listę dziedzictwa kulturowego świata UNESCO. Uznanie zabytków za Pomniki Historii otwiera formalnie taką możliwość.
Pomniki historii ustanawiane są od 1994 r. Na liście znajdują się obiekty o szczególnych wartościach materialnych i niematerialnych oraz znaczeniu dla dziedzictwa kulturowego naszego kraju. Do elitarnego grona pomników historii mogą dołączać obiekty architektoniczne, krajobrazy kulturowe, układy urbanistyczne lub ruralistyczne, zabytki techniki, obiekty budownictwa obronnego, parki i ogrody, cmentarze, miejsca pamięci najważniejszych wydarzeń lub postaci historycznych oraz stanowiska archeologiczne.
