Czytaj także: Świdnica Wałbrzych

Wiadomości |  Sport |  Fotoreportaże |  Ogłoszenia |  Katalog firm |  Będzie się działo |  Rykowisko |  Sondy |  Życzenia |  Gazeta |  Reklama 
Środa, 22 listopada 2017 Godz.: 02:49:10 Imieniny: Cecylii, Marka, Stefana, Wszemiły Czytających: 2027, Zalogowanych: 1 . Niezalogowany | Zaloguj | Rejestracja

Wiadomości, Jelenia Góra

Zbrojownia w Bibliotece Majorackiej Schaffgotschów

Poniedziałek, 13 listopada 2017, 07:34, ostatnia aktualizacja: 2017-11-14 10:22
Autor : Stanisław Firszt
Miej świadomość
 
Głos ulicy
 
Kalendarz wydarzeń
 
Telewizja DAMI
 
Co jest grane w Norwidzie?
 
Kategorie wydarzeń
Event5
Kabarety1
Koncerty10
Konkursy1
Kursy6
Prelekcje7
Sportowe1
Spotkania3
Tańce4
Teatry6
Turystyka1
Warsztaty6
Wystawy8
 
Dialogi Jelonki
 
Archiwum PDF
Archiwalne numery Jelonka
 
Fot. Archiwum S. Firszta
Zbrojownia
Zbrojownia

Jednym z najciekawszych miejsc w dzisiejszym Muzeum Przyrodniczym w Jeleniej Górze jest sala ekspozycyjna na pierwszym piętrze, w której prezentowana jest stała wystawa historyczna “Taki był skarbiec Śląska”. Zwiedzając tę ekspozycję, na której zgromadzono „to, co zostało” z dawnych zbiorów Schaffgotschów, nie zwracamy uwagi na to, co wcześniej mieściło się w tym pomieszczeniu…

W czasach, kiedy obiekt zajmowali cystersi, były tu początkowo trzy, niezależne pokoje gościnne. Później połączono je w jedną, dużą salę. Jej część wschodnia posiada bogatą dekorację freskową powstałą w XVII wieku. Po sekularyzacji majątków kościelnych na Śląsku w 1810 roku i po zakupieniu obiektu klasztornego przez hrabiego Leopolda Gotarda Schaffgotscha w 1812 roku, w roku 1816 rozpoczął się tam remont i adaptacja pod urządzenie w nim biblioteki sal wystawowych. W 1833 roku przeniesiono tam zbiory Biblioteki Majorackiej z Sobieszowa. Otwarto ją rok później.

We wspomnianym pomieszczeniu zamalowano freski (tak jak i w całym obiekcie) i przemalowano je gruntownie. Funkcjonowała w nim czytelnia, prowadzona przez wrocławskiego księgarza Hirtscha, który dostarczał tam wszystkie nowości wydawnicze i najnowszą prasę. W 1840 roku, w czasie pożaru, uległ zniszczeniu dach biblioteki, który był kryty gontem. W pewien sposób ucierpiała też i ta sala. Po remoncie, hrabia Leopold Christian Gotard Schaffgotsch urządził tam zbrojownię (ok. 1844 roku). Zwiedzał ją w 1847 roku Wincenty Pol i dość dokładnie opisał. Widziała ją mniej więcej w tym samym czasie Rozalia Saulson i też o niej wspomniała w swoim przewodniku.

Najcenniejszymi obiektami, które tam umieszczono były zdobycze: Krzysztofa Leopolda Schaffgotscha spod Wiednia z 1683 roku, broń z wojny trzydziestoletniej, miecz katowski, którym ścięto Hansa Ulryka Schaffgotscha w 1635 roku, oraz malarskie przedstawienia drzew genealogicznych Piastów i Schaffgotschów. Wystrój zbrojowni i jej wyposażenie ciągle ulegały zmianom, chociaż podstawowe i najcenniejsze obiekty pozostawały na swoich miejscach. Z biegiem lat przybywało eksponatów (szczególnie broni palnej i białej). Na przełomie XIX i XX wieku zbrojownia nabrała charakteru jednej z głównych atrakcji Cieplic, którą można było zwiedzać. Jak wyglądała wówczas ta ekspozycja, wiemy doskonale dzięki fotografiom z tego okresu. W sumie, jak dotychczas, znamy ich 13. Można więc pokusić się o odtworzenie wyglądu zbrojowni w tamtym okresie.

R E K L A M A
Po wejściu na salę, na jej środku można było zobaczyć bogato zdobiony stół (dzisiaj znajduje się w Pałacu Schaffgotschów), a na prawo i lewo od niego stały stojaki z bronią palną - cztery lub dwa. Na stojakach (trzypoziomowych) umieszczono po około 20 strzelb i karabinów (większość dzisiaj znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego we Wrocławiu) oraz pistoletów (dzisiaj nie wiadomo gdzie się znajdują). Na ścianie wschodniej, na prawo od wejścia, wisiało malarskie przedstawienie drzewa genealogicznego Schaffgotschów (dzisiaj znajduje się w Kolegium Zakonu Pijarów w Cieplicach), na ścianach obok wisiały obrazy, dokumenty, broń biała, strzelby i karabiny. Pod obrazem, na podłodze leżała armata spiżowa z XVI wieku z herbem Schaffgotschów (dzisiaj znajduje się na Zamku w Bolkowie, ale jest własnością Muzeum Narodowego we Wrocławiu). Na słupach zawieszone były: hełm typu łebka, napierśnik, piki (dzisiaj nie wiadomo gdzie się znajdują) oraz pistolety. Na wprost wejścia do sali, pod oknem stał stolik, a na nim leżały różnej wielkości kule armatnie, hełm typu morion i lunety (dzisiaj nie wiadomo, gdzie te przedmioty się znajdują).

Pod stolikiem stały dwie, małe armatki wiwatówki z XVIII wieku (dzisiaj znajdują się w Wielkopolskim Muzeum Wojskowym, oddziale Muzeum Narodowego w Poznaniu). Po obu stronach stolika stały dwie pełne zbroje z XVI wieku (dzisiaj nie wiadomo gdzie się znajdują), a na ścianach zawieszono kusze, pistolety i piki. Na ścianie zachodniej zbrojowni, na lewo od wejścia, wisiało malarskie przedstawienie genealogii Piastów (dzisiaj znajduje się w Kolegium Zakonu Pijarów w Cieplicach). Obok niego po prawej stronie w oszklonej i ozdobnej gablocie były eksponowane zdobycze spod Wiednia: tarcza turecka, szable, siodło itp., (dzisiaj znajdują się na Zamku Królewskim na Wawelu). Po lewej stronie obrazu stała też szafka, ale nie wiadomo co zawierała. W rogu południowo-zachodnim stała rzeźba polichromowana, przedstawiająca piastowskiego księcia śląskiego (dzisiaj znajduje się w Muzeum Narodowym we Wrocławiu). Dalej na ścianie południowej zawieszono sześć kusz myśliwskich z bogato zdobionymi łożami. Kusze otaczały 24 bełty ułożone na kształt promieni słonecznych. Powyżej tej kompozycji zawieszono pięć egzemplarzy broni białej pochodzenia wschodniego (w tym miecz japoński) oraz cztery pochwy. Jeszcze niżej zawieszono pięć łuków refleksyjnych, jeden bogato zdobiony sajdak (futerał na łuk) i kołczan z ok. 30 strzałami (dzisiaj nie wiadomo, gdzie te wszystkie obiekty się znajdują).

Pod ścianą, na specjalnym stojaku umieszczono XVI-to wieczną armatę spiżową (druga znajduje się na Zamku w Bolkowie, ale jest własnością Muzeum Narodowego we Wrocławiu). Oprócz tego na ścianach zawieszono broń białą, palną i drzewcową. W sumie na stosunkowo niewielkiej przestrzeni zgromadzono: dwa wielkie płótna, ponad 100 egzemplarzy broni palnej strzeleckiej (strzelby, karabiny, pistolety), ok. 10 kusz z bełtami, 5 łuków ze strzałami, dwie pełne zbroje, 3 hełmy, 3 napierśniki, ok. 20 pik, co najmniej dwie tarcze, siodła, ok. 50 egzemplarzy broni białej (mieczy, szabli, szpad, rapierów), dwie duże armaty spiżowe, dwie małe armatki wiwatówki, ok. 10 kul armatnich, sztandary, dokumenty i portrety.

A nie był to cały zbiór militariów, który znajdował się w zbiorach cieplickich. W zbrojowni nie umieszczono z braku miejsca broni z XIX i XX wieku. Z kwerendy przeprowadzonej m.in w Muzeum Narodowym we Wrocławiu wiemy, że w zasobach Biblioteki Majorackiej były też: epolety kawaleryjskie, ładownice, kirysy kirasjerskie, hełmy niemieckie z XIX wieku, pasy oficerskie i ryngrafy.
Zobacz zdjęcia
Następna wiadomość  Wiadomości 
 Poprzednia wiadomość Strona główna 
 

Komentarze (8) Dodaj komentarz

~Rallyaction 13-11-2017 8:48
Jak czegoś brakuje to szukajcie w Bawarii 😀
~ 13-11-2017 10:45
W jakiej Bawarii,Niemcy nie mieli czasu na zabieranie takich klamotów,ruski i nasi po wojnie większość rozszabrowali,raczej szukajcie po mieszkaniach.
~s. 13-11-2017 11:04
Można jeszcze dodać sztucer Napoleona zdobyty pod Waterloo.
Tomasz Miroszkin 13-11-2017 17:40
Napierśnik i piki z tej kolekcji prywatni poszukiwacze odkryli zamurowane w budynku w Przesiece, słyszałem że zostały sprzedane jakiemuś prywatnego kolekcjonerowi, pewnie z Niemiec :( Było to kilka-kilkanaście lat temu.
~Tomasz Miroszkin. 13-11-2017 17:47
Napierśnik, piki i zbroję znaleziono kilka-kilkanaście lat temu zamurowane w domu w Przesiece, odkrywcy sprzedali to komuś do prywatnej kolekcji. Sądzę że to były dokładnie te zaginione elementy bo opis pasuje jak ulał.
~A 13-11-2017 22:37
Cena biletu czy za free
~Blebleble 13-11-2017 22:46
Yyy
~ 13-11-2017 23:25
http://poznan.wyborcza.pl/poznan/7,36001,22628816,wojna-o-unikalne-armaty-z-zamku-czocha-regionalisci-z-dolnego.html

Dodaj komentarz

Zaloguj
0/1600
 
Będzie się działo! - Jelonka poleca
 
Najczęściej czytane komentowane
10 30
10 30
Maraton subiektywności
Ronda rozładują korki? (12)

Jelenia Góra Piątek, 15:00
17 listopada 2017

 
Jelonka wczoraj
Ekslibrisy Schaffgotschów z początków Biblioteki Majorackiej [foto] Ekslibrisy Schaffgotschów z początków Biblioteki Majorackiej  

Jelenia Góra Poniedziałek, 06:39
20 listopada 2017

W posiadaniu członków rodu Schaffgotschów, przynajmniej od czasów Gotsche II Schoffa były manuskrypty...
Zbrojownia w Bibliotece Majorackiej Schaffgotschów [foto] Zbrojownia w Bibliotece Majorackiej Schaffgotschów   (8)

Jelenia Góra Poniedziałek, 07:34
13 listopada 2017

Jednym z najciekawszych miejsc w dzisiejszym Muzeum Przyrodniczym w Jeleniej Górze jest sala ekspozycyjna...
Zdobycze spod Wiednia z Cieplic [foto] Zdobycze spod Wiednia z Cieplic   (7)

Jelenia Góra Poniedziałek, 07:16
6 listopada 2017

12 września 1683 roku pod Wiedniem król Jan III Sobieski, dowodzący połączonymi wojskami katolickimi,...
Piękne dopełnienie Kalasantyńskiego Jubileuszu [foto] Piękne dopełnienie Kalasantyńskiego Jubileuszu   (12)

Jelenia Góra Poniedziałek, 07:04
30 października 2017

Pijarzy, którzy w 1945 roku odnawiali polski Kościół Katolicki w Kotlinie Jeleniogórskiej i do dzisiaj...
Rocznica patrona jednej z ulic na Zabobrzu [foto] Rocznica patrona jednej z ulic na Zabobrzu   (13)

Jelenia Góra Poniedziałek, 07:12
23 października 2017

Zabobrze III zwane jest często "Kiepurowem", bo tak się składa, że gdzie się tu nie ruszy, to jest...
Piec "łącznikiem" między Piastami i Schaffgotschami [foto] Piec "łącznikiem" między Piastami i Schaffgotschami   (5)

Region Poniedziałek, 07:08
16 października 2017

W dziekanacie Zamiejscowego Ośrodka Dydaktycznego Politechniki Wrocławskiej w Cieplicach, stoi czarny,...
Siedemdziesiąt lat temu w Szklarskiej Porębie [foto] Siedemdziesiąt lat temu w Szklarskiej Porębie   (4)

Region Poniedziałek, 07:10
9 października 2017

Rok 1947 był bardzo obfity w ważne wydarzenia na terenie Polski. Wcześniej zrobiono porządki z dawnymi...
Grzybobrania karkonosko–izerskie [foto] Grzybobrania karkonosko–izerskie   (7)

Region Poniedziałek, 05:47
2 października 2017

Grzyby w polskiej tradycyjnej kuchni są czymś zupełnie naturalnym i powszednim. Sławna Lucyna...
Dni Dziedzictwa w regionie niegdyś koordynowała Jelenia Góra [foto] Dni Dziedzictwa w regionie niegdyś koordynowała Jelenia Góra   (3)

Region Poniedziałek, 07:53
25 września 2017

Europejskie Dni Dziedzictwa (EDD) to wspólna inicjatywa Rady Europy i Unii Europejskiej, powstała w 1985...
Pijarzy w Polsce [foto] Pijarzy w Polsce   (1)

Polska Poniedziałek, 06:18
18 września 2017

Założycielem zakonu pijarów był św. Józef Kalasancjusz (1556 – 1648), z pochodzenia Hiszpan, który...
Zobacz więcej artykułów
Zobacz więcej Jelonka wczoraj
 
Redakcja

Masz problem? A może wiesz coś ciekawego i chcesz się z nami tą wiedzą podzielić? Zadzwoń do nas lub przyjdż. Redakcja mieści się przy ul. Skłodowskiej-Curie 13/2 (I piętro).
Redakcja : 75-75-444-00
W środę dyżuruje
Doradca handlowy
Sylwia Myśliwiec
Od 10.00 do 12.00
 
Wiadomości |  Sport |  Fotoreportaże |  Ogłoszenia |  Katalog firm |  Będzie się działo |  Rykowisko |  Życzenia |  Sondy |  Gazeta |  Reklama 
© 2002-2017 Jelonka jest znakiem należącym do Highlander's Group.
WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE
Napisz do nas | Redakcja | Jelenia Góra | Świdnica | Wałbrzych | Reklama | Centralne ogrzewanie | Logo